|
TERİMLER
SÖZLÜĞÜ
Metalik
mineraller (veya metalik cevherler):
Bileşiminde metalik element bulunan minerallerdir (Pirit,
FeS2).
Endüstriyel
Mineraller (veya metalik olmayan mineraller)
: Metalik cevher, yakıt özelliği taşıyan mineraller ve mücevher
taşları haricinde ekonomik değer arzeden herhangi bir kayaç,
mineral veya herhangi bir doğal oluşum.
Kromit:
Spinel grubu (Fe,Mg)(Cr,Al)2O4 içinde
yeralan ve kahvemsi siyah ile demir siyahı renklerinde gözlenen
bir mineraldir.
Sülfit:
Sülfür metal (pirit, FeS2) bağlantısı ile belirgin özellik
arzeden bir mineral bileşiğidir.
Asbest: Esnek ve kolaylıkla liflere ayrılabilen, ısıya dayanıklı
ve kimyasal olarak aktif olmayan bir grup silikat mineralleri için
kullanılan ticari bir terimdir.
Amber:
Mangan oksitleri yanında ferik oksit, silis, alüminyum ve kireç
içeren doğal oluşumlu kahverengi toprak.
Okra:
Boya maddesi olarak kullanılan ve toprağımsı özellikte
bulunan; kırmızı, sarı veya kahve renkli demir oksit çökelidir.
Bentonit:
Camsı volkanik materyelin kimyasal alterasyonu sonucu meydana
gelen yumuşak ve plastik özellikte, açık renkli kayaç olup
montmorillonit grubu ile kolloidal silis içerir.
Agrega:
Oldukça sert; kum, çakıl, veya kırmataş gibi
çimento veya bitüm ile karıştırılarak beton, harç
veya sıva elde edilen doğal kaya materyalidir.
Plütonik
kayaçlar:
Arz’ın oldukça derinlerinde ve mağmanın kristalleşmesi
veya katılaşması ve / veya kimyasal alterasyonu sonucu oluşan
kayaç (lar).
Mağma
kristalleşmesi:
Arz’ın derinliklerinden kaynaklanan ve doğal olarak ergimiş
ve akış durumunda bulunan kaya materyelinin kristalleşmesidir.
Buradan volkanik kayaçların katılaşma ve ilgili süreçler
sonucu türedikleri kabul edilmektedir.
Okyanusal
kabuk:
Arz kabuğunun bir türü; Arz’ın okyanusal basenleri örten
dış yüzeyi. Yaklaşık 5 – 10 km kalınlığında olup yoğunluğu
3 gr / cm3’tür.
Deniz
dibi yayılması:
Mağma’dan kaynaklanan konvektif ısı akımları sonucunda
okyanus ortası sırtlar boyunca okyanusal kabuğun büyüdüğünü
öne süren hipotez. Oluşan yeni okyanusal materyel sürekli
olarak ve yılda 1 – 10 cm arasında değişen hızda hareket
etmektedir. Bu
hipoteze göre Kuzey ve Güney Atlantik Okyanusları; Hint
Okyanusu ve Güney Pasifik Okyanusları’nın tam ortasında
yeralan ve süreklilik arzeden dağ serisi boyunca yeni
okyanusal kabuk materyeli oluşmaktadır.
Krizotil
asbest:
Beyaz, gri veya yeşilimsi ileri derecede lifli mineral olup,
serpantin mineralinin ipeksi karakterdeki türüdür.
Asbest’in en önemli türüdür.
Serpantinleşme:
Harzburjitin su alması sonucu oluşan bir mineral türüdür
ve bunun sonucunda ana kaya (harzburjit)
ile aynı kimyasal özellikte bir grup serpantinit
minerali oluşur. Oluşan bu serpantinit mineralleri daha büyük
hacme ve daha düşük özgül ağırlığa sahiptirler.
Serpantinleşme hidrotermal sıvıların ana kaya içerisindeki
çatlak ve kırıklar boyunca dolaşımı sonucunda meydana
gelir.
Kalkarenit:
Kum boyutunda kalsit (kalsit kırıntıları % 50’den fazla)
kırıntıları içeren kireçtaşı (konsolide olmuş kalkerli
kum).
Yeşil
Toprak (Tera verde):
Yeşil toprak ile eş anlamlıdır. Yumuşak, yeşil veya grimsi
yeşil renklerde toprağımsı bir mineral olup Kıbrıs’ta
seladonit minerali olarak bilinir. Bu mineral sulu demir
silikat, mağnezyum ve potasyum içerir. Genellikle bazaltik
kayaçlar içerisindeki boşluklarda gözlenir. Genellikle farklı
doğal oluşum sunan bu silikatlar yeşil renkli temel boyaların
hazırlanmasında ve renklendiriciler için baz olarak kullanılırlar.
Pirit
cevheri oluşumları:
Süreklilik arzeden ve özellikleri tanımlanabilen pirit
cevheridir. İçeriği, işletilmesi için ekonomik yönden
uygunluk arzeder.
Ofiyolit:
Mafik ve ultramafik volkanik kayaçların oluşturduğu
grup. Mafik:
Bileşiminde ferromağnezyen ve koyu renkli mineraller bulunan
volkanik kayaç. Ultramafik: Bileşiminde çoğunlukla mafik
mineraller bulunan volkanik kayaç.
|